III tydzień Wielkiego Postu – Prawica Pana

Ostateczną odpowiedzią na prośby modlitw, pojawiających się w połowie Postu, jest Pascha Chrystusa. Ojcowie Kościoła pisali, że to Jezus Chrystus jest Prawicą Pana, która to formuła wcześniej niż w liturgii obecna jest już przecież w Biblii, choćby w Psalmach. Dlatego śpiewy gradualne i allelujatyczne oktawy Wielkanocnej odwołują się do psalmu 117.

Praeténde, Dómine, fidélibus tuis déxteram caeléstis auxílii, ut te toto corde perquírant, et quae digne póstulant cónsequi mereántur

Oto tekst modlitwy nad ludem z soboty po III niedzieli Wielkiego Postu.

Dokładnie ta sama modlitwa, bez żadnej korekty, jest przeznaczona na ten dzień w Mszale z 2002 r. Podaję tłumaczenie tynieckie, bo polskiego tłumaczenia liturgicznego tego ostatniego jeszcze nie ma.

„Podaj, Panie, wiernym Twoim prawicę niebieskiej pomocy, aby Cię całym sercem szukali i mogli otrzymać to, o co nabożnie proszą”.

Niestety na tej modlitwie podobieństwa liturgii tego dnia między formą dawniejszą a zreformowaną się kończą. Szkoda. Dla mnie bardzo z prośbą tej modlitwy współbrzmią czytania biblijne. Jako lekcja czytany jest prawie cały 13 rozdział Księgi Daniela (pominięte jest 8 z 62 wersów), tj. historia Zuzanny, a jako ewangelia początek 8 rozdziału ze św. Jana, czyli opowieść o kobiecie przyłapanej na cudzołóstwie.* Oto Bóg wyciąga swoją prawicę i ratuje od śmierci dwie kobiety oskarżone o to samo. Wobec jednej oskarżenie jest fałszem, drugą złapano na grzechu! A obie te lekcje łączy psalm gradualny:

Si ámbulem in médio umbrae mortis, non timébo mala: quóniam tu mecum es, Dómine

“Chociażbym chodził ciemną doliną, złą się nie ulęknę, bo Ty jesteś ze mną, Panie”.

Euchologium mszalne III tygodnia Wielkiego Postu w klasycznej formie rzymskiej jest spięte jakby klamrą, właśnie motywem prawicy Pańskiej. Bo zacytowana modlitwa kończy msze sobotnią. Msza zaś III niedzieli zaczyna się następującą kolektą:

Quaesumus, omnípotens Deus, vota humílium réspice: atque ad defensiónem nostram, déxteram tuae majestátis extende

„Wszechmogący Boże, wejrzyj, prosimy, na pokorne modły i wyciągnij w naszej obronie prawicę Twojego majestatu”.

Ostateczną odpowiedzią na prośby obu tych modlitw, pojawiających się w połowie Postu, jest Pascha Chrystusa. Ojcowie Kościoła pisali, że to Jezus Chrystus jest Prawicą Pana, która to formuła wcześniej niż w liturgii obecna jest już przecież w Biblii, choćby w Psalmach. Dlatego śpiewy gradualne i allelujatyczne oktawy Wielkanocnej odwołują się do psalmu 117. Od niedzieli Zmartwychwstania aż do soboty białej słyszymy:

Haec dies, quam fecit Dóminus: exsultémus et laetémur in ea

„Oto dzień, który Pan uczynił; radujmy się zeń i weselmy” (Ps 117,24)

A w środę dodany jest do tego wers 16.:

Déxtera Dómini fecit virtútem

„Prawica Pańska moc okazała”!

___________________________________________________________________________

* Ten układ perykop biblijnych w nowym lekcjonarzu przeznaczony jest na poniedziałek V tygodnia, ale tylko w latach A i B, gdyż ewangelia o kobiecie cudzołożnej w roku C jest czytana w V niedzielę Wielkiego Postu. Ponadto 13. rozdział Księgi Daniela czyta się dopiero od wersu 41. Prawdę rzekłszy zastanawiam się co było motywem tego skrótu – niechęć do zanudzania Ludu Bożego nazbyt długą lekcją czy troska o jego morale, bo z odczytywanego fragmentu dość trudno się domyślić jakie motywacje i jakie powody stały za fałszywym oskarżeniem rzuconym na Zuzannę przez dwóch starców.