Co zaśpiewać na Liturgii? Wielki Piątek, rok A

Pasja wg św. Jana: trudno mi obstawać przy jednym jedynym sposobie zaśpiewania Pasji w Wielki Piątek. Najbliższa i najbardziej poruszająca jest dla mnie gregoriańska wersja dominikańska, dostosowana do języka polskiego przez Marcina Bornus–Szczycińskiego i Roberta Pożarskiego.

Uwaga: na dole tej strony możesz podać swój adres e-mail, aby otrzymywać powiadomienia o nowych repertuarach w naszym serwisie.

Droga Krzyżowa: w trakcie Drogi Krzyżowej odprawianej w Wielki Piątek zazwyczaj w godzinie Męki Pańskiej, proponuję zaśpiewać niezwykłej urody pieśń Boska Dobroci, czy to w jednogłosie, czy w opracowaniu czterogłosowym o. Dawida Kusza OP (Mioduszewski, Niepojęta Trójco II, s. 264). Jest to pieśń, której kolejne zwrotki opisują kolejne stacje Drogi Krzyżowej, może więc ona towarzyszyć temu nabożeństwu nawet bez dodatkowych rozważań, pod warunkiem dostarczenia wszystkim wiernym tekstów kolejnych zwrotek.

Liturgia ku czci Męki Pańskiej

Wejście: odbywa się w ciszy, prostracja.

Pasja wg św. Jana: trudno mi obstawać przy jednym jedynym sposobie zaśpiewania Pasji w Wielki Piątek. Najbliższa i najbardziej poruszająca jest dla mnie gregoriańska wersja dominikańska, dostosowana do języka polskiego przez Marcina Bornus–Szczycińskiego i Roberta Pożarskiego (Niepojęta Trójco, t. II, s. 127). O dwóch rzeczach warto pamiętać: że w tak wielką uroczystość Mękę Pańską należałoby wyśpiewać, a nie przeczytać; oraz o tym, że im prościej, tym lepiej – skomplikowane muzyczne opracowania, wielogłosowe chóry i przekombinowane współbrzmienia, w moim odczuciu, nie służą czytelnej i przejmującej proklamacji Słowa Bożego.

Adoracja Krzyża:

Agios o Theos – Sanctus Deus – Święty Boże (Niepojęta Trójco t. II, s. 258)

Adoracja Krzyża (Agios, Sanctus)
fragm. z płyty „Sławcie usta”
/sklep/fragmenty/slawcie_usta/10.mp3

Ludu mój, ludu (mel. trad., opr. P. Bębenek, Niepojęta Trójco t. II, s. 288) ta tradycyjna pieśń jest polską wersją Improperiów, „skarg” Boga na niewierny naród, które Kościół od wieków przewidywał do wykonania w trakcie adoracji Krzyża. Całość gregoriańskich improperiów można znaleźć na s. 258 Niepojętej Trójcy t. II.

Ludu mój, ludu
fragm. z płyty „Sławcie usta”
/sklep/fragmenty/slawcie_usta/11.mp3

Krzyżu Święty nade wszystko – jednogłosowo, lub w opr. J. Gałuszki (Niepojęta Trójco, s. 183). Warto sięgnąć po wszystkie zwrotki tego pięknego śpiewu.

„Krzyżu święty”
fragm. z płyty „Sławcie usta”
/sklep/fragmenty/slawcie_usta/07.mp3

Bardzo polecam zaśpiewanie gregoriańskiego hymnu Crux fidelis, który Kościół w tym momencie śpiewać poleca. Można go znaleźć pod tym linkiem, klikając w „Pokaż treść” i wybierając plik 107 (str. 204).

Świętość Krzyża rozpamiętuj (m. D. Kusz OP, Niepojęta Trójco t. II, s. 314)

Zbliżam się k’Tobie (mel. Miod,, Niepojęta Trójco t. II, s. 319) – mało jest pieśni, które aż tak dobrze pasują na Adorację Krzyża. Pieśń ta występuję w niezliczonych wariantach, śpiewnik Niepojęta Trójco podaje melodię ze śpiewnika ks. Mioduszewskiego, ale proszę sprawdzić, czy w waszych parafii nie śpiewa się innej melodii, żeby niepotrzebnie nie wprowadzać zamętu.

Witaj głowo okrwawiona – Do twarzy Chrystusa (m.: P. Bębenek, niepojęta Trójco t. II, s. 317)

Witaj Głowo
fragm. z płyty „Sławcie usta”
/sklep/fragmenty/slawcie_usta/09.mp3

Komunia:

„List okólny o przygotowaniu i obchodzeniu świąt paschalnych” poleca na Komunię św. w Wielki Piątek wykonać psalm 22 (21).

Boże mój – (m. Jacek Sykulski, Niepojęta Trójco t. II, s. 267)

„Boże mój”
fragm. z płyty „Sławcie usta”
/sklep/fragmenty/slawcie_usta/14.mp3

Jeśli parafia przyzwyczajona jest do tego, że na liturgii śpiewa się od czasu do czasu rzeczy, w które lud się nie włącza, a jedynie modlitewnie towarzyszy wykonywanej pieśni, można sięgnąć po renesansowe opracowanie tego psalmu autorstwa Mikołaja Gomółki:

Psalm XXII, Boże, czemuś mię, mój wieczny Boże opuścił w mój czas ostateczny – (tł. Jan Kochanowski, muz. Mikołaj Gomółka, dostępny w bibliotece nutowej Caecilianum).

Króla wznoszą się znamiona * Vexilla regis prodeunt (Siedlecki, lub czterogłosowe opr. Mateusza Kowalskiego: Niepojęta Trójco, t. II, s. 280)

Można też wykonać chorałowy pierwowzór tego hymnu – zapis znajdziemy tam, gdzie hymn Crux Fidelis, kilka stron dalej (plik 111, nr strony: 212)

Płaczcie, anieli – mel. trad., opr. P. Bębenek, Niepojęta Trójco t. II, s. 308. Dwie strony wcześniej znajdziemy dodatkowe zwrotki tej pieśni, zaczerpnięte ze śpiewnika ks. Mioduszewskiego. W taki dzień, jak Wielki Piątek, polecałbym raczej śpiewanie dobrze dobranych, kilku pieśni, za to wszystkich ich zwrotek, niż przeskakiwanie z pieśni na pieśń po trzech, czterech zwrotkach. Pozostanie na dłuższy czas przy jednej pieśni pomoże w medytacyjnym uczestnictwie w tajemnicach Liturgii Męki Pańskiej.

„Płaczcie, anieli”
fragm. z płyty „Sławcie usta”
/sklep/fragmenty/slawcie_usta/15.mp3

O Salutaris Hostia – m.: P. Bębenek, Niepojęta Trójco t. II, s. 351

Procesja do Grobu Pańskiego:

Przed tak wielkim sakramentem
lub Tantum ergo sacramentum – Niepojęta Trójco t. II, s. 356 (podobnie jak w przypadku Psalmu XXII – wtedy, gdy lud przyzwyczajony jest do nie włączania się w śpiew.)

Nasz pasterz odszedł – m.: A. Gouzes OP, opr. K. Burandt OP, Niepojęta Trójco, s. 186

„Nasz pasterz odszedł”
fragm. z płyty „Sławcie usta”
/sklep/fragmenty/slawcie_usta/18.mp3

Jezu Chryste Panie miły – m. trad., opr. Marcin Pospieszalski, Niepojęta Trójco t. II, s. 273

Adoracja przy Grobie Pańskim:

Gorzkie żale – pięknym zwyczajem jest zaśpiewanie w trakcie czuwania przy Grobie Pańskim nabożeństwa Gorzkich żali.

Ogrodzie oliwny – mel. trad., 39 zwrotek tej pieśni opisuje Mękę Pańską, którą możemy rozważać podczas czuwania przy Grobie.

„Ogrodzie oliwny”
fragm. z płyty „Sławcie usta”
/sklep/fragmenty/slawcie_usta/05.mp3

Jezusa Judasz przedał – Żołtarz Jezusów – (Niepojęta Trójco, s. 254, lub niezawodne Caecilianum); szesnastowieczna, polska pieśń pasyjna, którą można wykonać zarówno w czterogłosie, jak też sam głos główny (uwaga: głosem głównym jest tenor, nie sopran!)

Stabat Mater – mel. greg.: Niepojęta Trójco t. II, s. 94; trzygłosowe wersja korsykańska: Niepojęta Trójco t. II, s. 311

Dobranoc, głowo święta – mel. trad., opr. P. Bębenek, Niepojęta Trójco t. II, s. 26

 

Zobacz także