Kalendarium sporu o Mszę trydencką

Delikatny problem odprawiania Mszy św. wg rytu sprzed Soboru Watykańskiego II, daleko wykraczający poza stosowanie łaciny w liturgii, od wielu lat stanowi "kość niezgody" między Rzymem i kręgiem tradycjonalistów. Niemiecka agencja katolicka KNA opublikowała ważniejsze daty tego konfliktu.

1545-1563: Sobór w Trydencie, obradujący w nurcie kontrreformacji, określa formy liturgii w języku łacińskim, które – w lekko zmienionej formie – obowiązywały na całym świecie przez wiele lat, znane jako Msza trydencka.

1962: Papież Jan XXIII zleca zmianę liturgii, która weszła do ostatniego Mszału Rzymskiego przed Soborem Watykańskim II.

1962-1965: W Rzymie spotykają się biskupi na Soborze Watykańskim II, który wprowadza modernizację i otwarcie Kościoła na świat. Kręgi konserwatywne są sceptyczne wobec reform, a często je nawet odrzucają. Z krytyką spotykają się na przykład inicjatywy ekumeniczne, deklaracja o wolności religijnej oraz stopniowo wprowadzana reforma liturgii, zastępująca ryt trydencki. W nowej formule wspólnota jest bardziej włączona w uczestnictwo we Mszy św., odprawianej w językach narodowych. Wprawdzie w dalszym ciągu można było odprawiać Mszę po łacinie, ale już w nowym rycie.

1968: Na znak protestu przeciwko tym decyzjom Kościoła ustępuje z funkcji przełożonego Zgromadzenia Ducha Świętego jeden z uczestników Soboru, były arcybiskup Dakaru, Marcel Lefebvre. Odmówił on zaakceptowania zmian następujących po Soborze, pociągając za sobą innych, również konserwatywnych księży francuskich. Część dokumentów soborowych jednakże podpisał, dopiero później przeszedł na bardziej radykalną pozycję, odrzucającą właściwie cały Sobór.

1969: W szwajcarskim Econe abp Lefebvre zakłada seminarium duchowne, kształcące przyszłych księży w duchu przedsoborowym, a także Bractwo Kapłańskie św. Piusa X, skupiające księży przeciwnych Vaticanum II. Lefebryści zarzucają Kościołowi rzymskokatolickiemu zniszczenie tradycji Kościoła.

1975: Rzym oświadcza, że lefebryści działają niezgodnie z prawem kanonicznym. Rok później papież Paweł VI pozbawia abp. Lefebvre’a praw biskupich. Suspendowany arcybiskup nie przyjmuje tego do wiadomości i w dalszym ciągu wyświęca księży.

1984: Papież Jan Paweł II zezwala na stosowanie w pewnych okolicznościach zmienionej przez Jana XXIII tzw. Mszy trydenckiej według ostatniego Mszału przedsoborowego. Obserwatorzy tłumaczą to jako gest wobec lefebrystów.

1988: Wbrew kolejnemu zakazowi Jana Pawła II abp Lefebvre udziela 30 czerwca sakry biskupiej czterem kapłanom ze swego Bractwa. Tym samym zarówno on, jak i nowi "biskupi" zostali obłożeni ekskomuniką i wykluczeni ze wspólnoty Kościoła. Według lefebrystów ekskomunika, ogłoszona formalnie w lipcu tegoż roku, jest bezprzedmiotowa.

Jeszcze w tym samym roku część Bractwa św. Piusa X powróciła do Kościoła katolickiego jako Bractwo Kapłańskie św. Piotra. Powstało ono z inicjatywy Watykanu z myślą o utworzeniu miejsca dla tradycyjnie nastawionych katolików. Księża z tego Bractwa otrzymali specjalne zezwolenie Stolicy Apostolskiej na odprawianie Mszy św. według rytu przedsoborowego z 1962 roku.

1991: Umiera abp Lefebvre. Jego następcą na stanowisku przełożonego generalnego Bractwa św. Piusa X zostaje wyświęcony przez niego bp Bernard Fellay.

2000: Na początku sierpnia ok. 5 tys. zwolenników bractwa pod kierownictwem bp. Fellaya przeszło przez Drzwi Święte w Bazylice św. Piotra w Watykanie. Pielgrzymka, budząca wielkie zainteresowanie, była uzgodniona z Watykanem.

2005: w sierpniu papież Benedykt XVI przyjmuje bp. Fellaya na prywatnej audiencji.

27 czerwca 2007: Benedykt XVI przedstawia licznej grupie zaproszonych do Watykanu biskupów dokument zezwalający na odprawianie Mszy w starym rycie. Papieski dokument zostaje następnie ogłoszony 7 lipca.

oprac. KAI

 

 

Zobacz także