Łaska poza czasem

Komentarz do liturgii Uroczystości Niepokalanego Poczęcia NMP

immaculataimmaculata1Uroczystość Niepokalanego Poczęcia Matki Bożej może być bardzo dobrą okazją do zadania pytania o sens takiej ilości świąt i uroczystości maryjnych obchodzonych w Kościele. Refleksja w tej kwestii pomoże wyjaśnić teologiczną treść tego dnia.

Jeśli wyliczyć wspomnienia i inne „dni maryjne” okaże się, że jest ich znacznie więcej niż tzw. Świąt Pańskich. Z wielu stron pada zarzut, że Kościół nie utrzymuje tutaj zdrowej równowagi lub błędnie przeakcentowuje prawdy wiary wyrażające się w liturgii. Warto pójść dalej i zadać otwarte pytanie, dlaczego np. celebrujemy w ciągu roku tylko jeden raz Uroczystość Najświętszej Trójcy, kiedy to Matka Boża czczona jest co kilka tygodni? Czy dogmat trynitarny – bądź co bądź fundamentalny dla chrześcijaństwa – nie powinien być wyróżniony przez częstsze jego świętowanie?

Odpowiedź wydaje się prosta, jeśli tylko wyznaje się zdrową mariologię, to znaczy taką, która jest nierozerwalna z ortodoksyjną wiarą w Boga i Jezusa Chrystusa. Najmniejszy błąd chrystologiczny powoduje automatyczną deformację teologii Maryi i jej powołania. Tak było np. w sporze o nazywanie Maryi Bożą Rodzicielką (w wyniku którego w V wieku zrodziła się herezja nestoriańska). Prawdziwa nauka o Matce Bożej może być świadectwem tego, jaki jest Bóg w ogóle. I tak jest w przypadku Uroczystości Niepokalanego Poczęcia. Tego dnia świętujemy prawdę wszechmocy Bożej. Wielką wartością będzie wyróżnienie tego wątku w tekstach liturgicznych.

Kolekta mówi wyraźnie, że Bóg przygotował swojemu Synowi godne mieszkanie mocą śmierci Chrystusa, która dopiero nastąpi. Wynika z tego, że Boże działanie (czyli łaska) nie jest ograniczone ani czasem, ani przestrzenią. Bóg może w prosty sposób rozdzielać owoce zbawienia (wydarzenia dokonanego w historii), przekraczając ograniczenia czasowe.

Idąc tym tropem, natrafiamy na Ps 98, który w wielu miejscach mówi o potężnej mocy Boga objawiającej się z łatwością w każdej sytuacji: Zwycięstwo Mu zgotowała Jego prawica / i święte ramię Jego).Inny wers: Ujrzały wszystkie krańce ziemi / zbawienie Boga naszego zawiera potwierdzenie, że Boża opatrzność i wybawienie dosięgną wszystkich ludzi bez znaczenia, czy są Żydami, czy nie.

Modlitwa nad darami już wprost odnosi się do wyznania wiary w moc oraz łaskę Jezusa Chrystusa uprzedzającą Jego święte czyny. Zwieńczeniem jest modlitwa końcowa, która wszechmoc doprowadza najdalej, jak się da. Oto bowiem Bóg działa przez Eucharystię. Ukryta w niej siła stopniowo przywraca nam stan pierwotny, rajską czystość: Panie, nasz Boże, niech przyjęty przez nas Sakrament uleczy nas z ran zadanych przez grzech pierworodny, od którego zachowałeś Najświętszą Maryję Pannę, przez przywilej Niepokalanego Poczęcia. Przez Chrystusa, Pana naszego. Amen.

Stanisław Nowak OP

 

Zobacz także