VII Niedziela per annum / Niedziela in Quinquagesima

Notatki nt. pochodzenia kolekt obecnej niedzieli w Mszałach Pawła VI i Piusa V.

Mszał Pawła VI, VII niedziela per annum

 

Tekst: „Praesta, quaesumus, omnipotens Deus, ut, semper rationabilia meditantes, quae tibi sunt placita, et dictis exsequamur et factis. Per Dominum”.

 

Oficjalny polski przekład: „Wszechmogący Boże, spraw, abyśmy stale rozważając Twoją naukę, wypełniali słowem i czynem to, co się Tobie podoba. Przez naszego Pana”.

 

Historia modlitwy. Pierwszą księgą, w której pojawia się ta modlitwa, jest papieski Sakramentarz Gregoriański (ok. 625/638 r.), który umieszcza ją w zbiorze modlitw nie przypisanych do żadnego konkretnego formularza. Późniejsze księgi stosują ją w dwóch bardzo różnych kontekstach. Sakramentarz Gelazjański (ok. 628/715 r.) umieszcza ją jako kolektę Mszy w czasie sporu (jeden z wielu formularzy Mszy na różne okazje), a Sakramentarz Gregoriański typu II (ok. 650/683 r.) jako kolektę V niedzieli po Epifanii. Z kolei Sakramentarz z Gellone (ok. 790/800 r.; jeden z czołowych egzemplarzy Frankońskiego Sakramentarza Gelazjańskiego) stosuje ją dwa razy: jako „orację drugą”, czyli zapewne alternatywną kolektę, w VI niedzielę po Epifanii oraz jako kolektę Mszy w czasie sporu (znakomita ilustracja, że Gelasiana Frankońskie powstały jako kombinacja GelasianumGregorianum II). Suplement św. Benedykta z Aniane do Gregorianum papieskiego (ok. 810/815 r.) zachowa modlitwę tylko jako kolektę Mszy w czasie sporu, ale w średniowiecznych mszałach papieskich takiego formularza już nie będzie (mszały Kurii rzymskiej z zasady były oszczędne gdy chodzi o ilość Mszy wotywnych i Mszy na różne okazje). Natomiast te sakramentarze i mszały, które uwzględniały sześć niedziel po Epifanii (większość miała tylko pięć), podawały modlitwę „Praesta, quaesumus” jako kolektę 6. niedzieli, tak też jest w Mszale potrydenckim.

 

Mszał Piusa V, niedziela in Quinquagesima

 

Tekst: „Preces nostras, quaesumus, Domine, clementer exaudi: atque a peccatorum vinculis absolutos, ab omni nos adversitate custodi. Per Dominum”.

 

Polski przekład z łac.-pol. Mszału z 1968 r.: „Wysłuchaj łaskawie, prosimy Cię, Panie, nasze modlitwy, wyzwól nas z więzów grzechu i zachowaj od wszelkiej przeciwności. Przez Pana naszego”.

 

Historia modlitwy. W obu Sakramentarzach Gregoriańskich, a także we Frankońskich Sakramentarzach Gelazjańskich, jest to kolekta niedzieli in Quinquagesima i tak już pozostanie aż do Mszału z 1962 r.

Modlitwa była znana również w rycie ambrozjańskim. Mediolański sakramentarz z ok. 900 r. podaje ją jako „Oratio super populum” (odpowiednik rzymskiej kolekty) w pierwszą niedzielę po oktawie Pięćdziesiątnicy.

 

Mszał Pawła VI. Brak. Moim skromnym zdaniem, modlitwa byłaby jak znalazł np. w jakimś formularzu wielkopostnym lub jako jedna z kolekt formularza Mszy o odpuszczenie grzechów (jest taki formularz w Mszale Pawła VI).

 


Wpisy blogowe i komentarze użytkowników wyrażają osobiste poglądy autorów. Ich opinii nie należy utożsamiać z poglądami redakcji serwisu Liturgia.pl ani Wydawcy serwisu, Fundacji Dominikański Ośrodek Liturgiczny.

Zobacz także

Maciej Zachara MIC

Maciej Zachara MIC na Liturgia.pl

Urodzony w 1966 r. w Warszawie. Marianin. Rocznik święceń 1992. Absolwent Papieskiego Instytutu Liturgicznego na rzymskim "Anselmianum". W latach 2000-2010 wykładał liturgikę w WSD Księży Marianów w Lublinie, gdzie pełnił również posługę ojca duchownego (2005-2017). W latach 2010-2017 wykładał teologię liturgii w Kolegium OO. Dominikanów w Krakowie. Obecnie pracuje duszpastersko w parafii Niepokalanego Poczęcia NMP przy ul. Bazylianówka w Lublinie. Ponadto jest prezbiterem wspólnoty neokatechumenalnej na lubelskiej Poczekajce, a także odprawia Mszę św. w nadzwyczajnej formie rytu rzymskiego w rektoralnym kościele Niepokalanego Poczęcia NMP przy ul. Staszica w Lublinie....